Openbare Ruimte
Basis op orde en integraal beheer
De openbare ruimte staat in het teken van het op orde brengen en toekomstbestendig maken van de basis. Wij vinden het belangrijk dat wegen, groen, verlichting en voorzieningen goed worden onderhouden in zowel de stad als de dorpen en wijken. Daarom investeren wij structureel in beheer en onderhoud en werken wij achterstanden planmatig weg (zie ook paragraaf 3 'Onderhoud kapitaalgoederen). Binnen het Integraal Beleidsplan Openbare Ruimte (IBOR) vertalen wij dit naar integraal, kwaliteitsgericht en risicogestuurd beheer, waarin werkzaamheden zoveel mogelijk gecombineerd worden uitgevoerd. Tegelijkertijd krijgt de openbare ruimte een steeds belangrijkere rol in de aanpak van klimaatverandering en duurzaamheid. Door extremer weer nemen de opgaven op het gebied van waterberging, hittestress en droogte toe. Wij kiezen hierbij voor een planmatige en betaalbare aanpak, waarbij klimaatmaatregelen – zoals vergroening en het verminderen van verharding – zoveel mogelijk worden gekoppeld aan onderhouds- en herinrichtingsprojecten.
Sturen op kwaliteit, risico en doelmatigheid
Woningbouw, energietransitie, mobiliteit, parkeren en vergroening leggen steeds meer druk op de schaarse ruimte. Tegelijkertijd maken beperkte middelen en capaciteit het noodzakelijk om scherper te sturen op kwaliteit, risico's en doelmatigheid. Dit vraagt om integrale afwegingen en heldere prioriteiten, waarbij wordt erkend dat niet alle opgaven tegelijk uitgevoerd kunnen worden. Daarom wordt gewerkt volgens een samenhangende aanpak, waarin projecten in onderlinge samenhang worden beoordeeld en kansen voor slimme combinaties worden benut. Het IBOR vormt hierbij het inhoudelijke kader en geeft richting aan keuzes die bijdragen aan een veilige, leefbare en toekomstbestendige openbare ruimte. Zo investeren we slimmer en doelgerichter.
Betere bescherming van essentiële voorzieningen
De Wet Weerbaarheid Kritieke Entiteiten, in april 2026 aangenomen door de Tweede kamer, moet essentiële voorzieningen beter beschermen tegen verstoringen zoals cyberaanvallen, sabotage en extreem weer. Gemeenten moeten daardoor kritieke infrastructuur zoals bruggen, gemalen en verkeersinstallaties, beter beveiligen en risico’s actief beheersen. Het beheer van de openbare ruimte verschuift van regulier onderhoud naar een focus op weerbaarheid, continuïteit en samenwerking met vitale partners. Dit vraagt om betere risicobeoordelingen en crisisvoorbereiding en leidt richting 2027 tot hogere investeringen, beheerlasten en projectcomplexiteit.
Gebiedsgericht werken en participatie
Gebiedsgericht werken en participatie worden verder versterkt, in samenhang met de ontwikkeling vanuit de omgevingsvisie. Inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties worden actief betrokken bij plannen voor de inrichting en het beheer van de openbare ruimt. Het Stimuleringsfonds Dorpen en Wijken maakt initiatieven vanuit de samenleving, gericht op het verbeteren van de leefomgeving, sociale samenhang en lokale economie, financieel mogelijk. Hierdoor verschuift de rol van de gemeente steeds meer van uitvoerder naar partner, met gezamenlijke verantwoordelijkheid voor een veilige, leefbare en aantrekkelijke omgeving.
Overdracht stedelijk water
In samenwerking met waterschap Vechtstromen werken wij verder aan de verkenning van een gefaseerde overdracht van het beheer en onderhoud van stedelijk water. Deze overdracht sluit aan bij landelijke ontwikkelingen gericht op een doelmatige en samenhangende uitvoering van watertaken. Samen onderzoeken we verschillende scenario's en werken deze verder uit. Ook wordt onderzoek uitgevoerd naar de kwaliteit en kwantiteit van de bagger in stedelijke waterlichamen. De uitkomsten van deze onderzoeken en scenarioanalyses vormen de basis voor de verdere besluitvorming over de inrichting en eventuele overdracht van taken en verantwoordelijkheden.
Juiste verlichting op de juiste plek
Openbare verlichting ontwikkelt zich richting energiezuinige, slimme systemen die bijdragen aan zowel veiligheid als duurzaamheid. Onze inzet verschuift naar -'het juiste licht op de juiste plek'-, met extra aandacht voor sociale en verkeersveiligheid. Tegelijk wordt ingezet op LED-verlichting en slimme aansturing, wat leidt tot lagere energielasten en CO2-reductie. Innovaties maken efficiënter beheer mogelijk en versterken de kwaliteit van de openbare ruimte. Hiermee draagt openbare verlichting direct bij aan onze ambities voor een veilige, leefbare en toekomstbestendige gemeente.
Kwaliteit wegenareaal
De gemeente zet ook in 2027 in op het structureel verbeteren van de kwaliteit van het wegenareaal en het terugdringen van onderhoudsachterstanden. De afgelopen jaren zijn met de programma’s Reconstructie Wegen, Deklagenprogramma en Onderhoud Werkt, belangrijke stappen gezet in het verbeteren van de kwaliteit van het wegennet. Daarnaast hebben investeringen in de kwaliteit van de areaalgegevens geleid tot een beter inzicht in de staat van het areaal en de omvang van de onderhoudsopgave (zie ook paragraaf 3 Onderhoud kapitaalgoederen). Op basis van deze inzichten wordt de onderhoudsstrategie verder geoptimaliseerd en worden werkzaamheden steeds gerichter geprogrammeerd. Tegelijkertijd blijkt dat een structurele verhoging van het exploitatiebudget noodzakelijk is om de gerealiseerde kwaliteitsverbeteringen te behouden, de onderhoudsachterstanden verder te verminderen en de kwaliteit van het wegenareaal op langere termijn duurzaam in stand te houden.
Mobiliteit
Bereikbaarheid en groei (incl. Nedersaksenlijn)
Mobiliteit in Emmen ontwikkelt zich in samenhang met de bredere groeiambitie van de gemeente. In afstemming met de Mobiliteitsvisie 2040 'Emmen zet stappen' zetten we in op een goede balans tussen bereikbaarheid, leefbaarheid en veiligheid. De komst van de Nedersaksenlijn speelt hierbij een sleutelrol als bovenregionale spoorverbinding die bijdraagt aan economische ontwikkeling en betere regionale bereikbaarheid. Tegelijk blijven wij investeren in wegenstructuren en verbindingen tussen dorpen, wijken en centrumgebieden.
Evenwichtige mobiliteitsaanpak
De klassieke benadering (gericht op doorstroming van auto’s) verschuift naar een benadering waarbij de gebruiker centraal staat. Inwoners maken afhankelijk van afstand, doel en moment verschillende keuzes voor vervoer. Dit vraagt om een systeem waarin meerdere modaliteiten goed functioneren en elkaar aanvullen. Wij kiezen voor een evenwichtige mobiliteitsaanpak, waarin auto, OV, fiets en voetganger ieder een volwaardige plek hebben. De auto blijft belangrijk voor de bereikbaarheid, terwijl we tegelijkertijd investeren in veilige fiets- en looproutes en aantrekkelijk openbaar vervoer. Ook werken we aan de realisatie van een netwerk van doorfietsroutes, cruciaal voor gezonde verstedelijking.
Flexibiliteit en keuzevrijheid
We zien een ontwikkeling richting meer flexibiliteit en keuzevrijheid in mobiliteit. Inwoners willen steeds vaker zelf kiezen hoe en wanneer zij reizen. Dit vraagt om een mobiliteitssysteem dat verschillende vervoerswijzen en combinaties daarvan faciliteert. Wij zetten daarom in op een samenhangend en toekomstbestendig mobiliteitsaanbod, waarin de keuze voor auto, fiets, lopen deelmobiliteit of openbaar vervoer afhankelijk is van situatie en behoefte.
Parkeren en bereikbaarheid
Binnen onze mobiliteitsaanpak speelt parkeren een belangrijke rol. Wij hanteren een parkeeraanpak die past bij een uitgestrekte gemeente: voldoende en logisch ingerichte parkeervoorzieningen in dorpen en wijken. Bij toenemende parkeerdruk zoeken wij naar maatwerkoplossingen. In centrumgebieden kijken wij naar een goede balans tussen bereikbaarheid, leefbaarheid en economische vitaliteit.
Toekomstbestendige laadinfrastructuur
De elektrificatie van mobiliteit zet de komende jaren sterk door, met een groeiend aantal elektrische voertuigen en laadvoorzieningen. Tegelijkertijd neemt de druk op het elektriciteitsnet toe, waardoor netcongestie een belangrijke uitdaging vormt voor verdere opschaling. Dit vraagt om slim laden, waarbij vraag en aanbod van elektriciteit beter op elkaar worden afgestemd. Daarnaast wordt ingezet op spreiding van laadmomenten en het benutten van lokale energieopwekking en opslag. Overheden en netbeheerders werken samen aan toekomstbestendige laadinfrastructuur en gebiedsgerichte oplossingen. Zo blijft de groei van elektrisch rijden mogelijk, zonder dat dit ten koste gaat van de betrouwbaarheid van het energienet.
Verkeersveiligheid
Verkeersveiligheid blijft een speerpunt. Wij zetten in op een veilige inrichting van wegen, fietspaden en voetpaden, met extra aandacht voor risicolocaties zoals schoolomgevingen, oversteekplaatsen en kruispunten. Verkeersveiligheid wordt integraal meegenomen bij onderhoud en herinrichting.
Minder hinder aanpak
Bewoners, bezoekers en ondernemers krijgen steeds vaker te maken met hinder van wegafsluitingen. Dat komt omdat we volop werken aan een veilig, duurzaam en toekomstbestendig Emmen. Tegelijkertijd pakken we stevig door in het wegwerken van achterstallig wegonderhoud. Om de hinder zo beperkt mogelijk te houden, zetten we actief in op slim reizen en duidelijke communicatie. Met inzichten in mobiliteitsgedrag stimuleren we – samen met het projectbureau Drenthe Reist Duurzaam – het gebruik van alternatieve vervoerswijzen en een betere spreiding van verkeer. Zo maken we samen ruimte op de weg wanneer dat nodig is. Op deze manier houden we Emmen goed bereikbaar én leefbaar. We bouwen daarbij voort op succesvolle ervaringen uit Groningen (Operatie Ring Zuid) en vertalen deze naar slimme, duurzame oplossingen voor de toekomst.
